ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಇಂದು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದೊಂದಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಶಾಲಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಹತ್ತರವಾದ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿರುವಂತೆ, ಧಾರವಾಡದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಭಾರತೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಐಟಿ) 'ಡಿಜಿ ಟ್ಯೂಟರ್' ಎಂಬ ವಿನೂತನ ಎಐ ಆಧಾರಿತ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕರ ಮೇಲಿನ ಅತಿಯಾದ ಕಾರ್ಯದೊತ್ತಡವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗುವ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಆಗದೆ, ಇಡೀ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಲ್ಲ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಾದರೆ, ಇದು ಏಕಾಏಕಿ ರೂಪುಗೊಂಡದ್ದಲ್ಲ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಧಾರವಾಡ ಐಐಟಿಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಹಾಗೂ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ರಾಜೀವ್ ಭಟ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡವು 'ಹಾತ್ ಎಐ' (Hat AI) ಎಂಬ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತ್ತು. ಆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಯಶಸ್ಸಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಅದನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉನ್ನತೀಕರಿಸಿ, ಶಾಲಾ ಮಟ್ಟದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ 'ಡಿಜಿ ಟ್ಯೂಟರ್' ಎಂಬ ಪ್ರಬಲ ಅಕಾಡೆಮಿಕ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಯೋಜನೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಬರೋಬ್ಬರಿ ೧೫ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಅನುದಾನವನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಬೆಂಬಲಿಸಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಧಾರವಾಡ, ಬೆಳಗಾವಿ, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಹಾಗೂ ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಆಯ್ದ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಧಾರವಾಡ ಐಐಟಿ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಡಾ. ವೆಂಕಪ್ಪಯ್ಯ ದೇಸಾಯಿ ಅವರು ತಿಳಿಸಿರುವಂತೆ, ಈ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಹಂತದ ಯಶಸ್ಸಿನ ನಂತರ ಮುಂದಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವರ್ಷದಿಂದಲೇ ಇದನ್ನು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲೆಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಬೃಹತ್ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.
ಈ 'ಡಿಜಿ ಟ್ಯೂಟರ್' ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಾಧಕಗಳನ್ನು (ಅನುಕೂಲಗಳನ್ನು) ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದಾದರೆ, ಇದು ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ನಂತರ ಉತ್ತರ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ತಿದ್ದುವುದು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಶ್ರಮದಾಯಕ ಕೆಲಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ನೂತನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸುವ ಸ್ಕ್ಯಾನರ್ ಮೂಲಕ ಕೇವಲ ಬಹುಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಉತ್ತರಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಓದಿ, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿ ಅಂಕಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ವಿಭಿನ್ನ ಶೈಲಿಯ ಕೈಬರಹವನ್ನೂ ಇದು ಓದಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ. ಇದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಸಹಜವಾದ ದಣಿವು ಅಥವಾ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಆಗಬಹುದಾದ ತಪ್ಪುಗಳು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಉಳಿತಾಯವಾಗುವ ಈ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಮಯವನ್ನು ಶಿಕ್ಷಕರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪಾಠ ಮಾಡಲು ಹಾಗೂ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ಇದು ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎರಡೂ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪಠ್ಯದ ಸಂದೇಹಗಳನ್ನು ಮಾತೃಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಬಗೆಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅತ್ಯಂತ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಇಂತಹ ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಭವಿಷ್ಯದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿನ ಪೈಪೋಟಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಠ್ಯ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುವ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ಆಧಾರಿತ (Voice-based) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಲಿದೆ.
ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಂದಾಗ ಅದರ ಹಿಂದೆಯೇ ಕೆಲವು ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಧಕಗಳು ಇರುವುದು ಸಹಜ. ಈ 'ಡಿಜಿ ಟ್ಯೂಟರ್' ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೂ ಅಂತಹ ಹಲವು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅಡೆತಡೆಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆ. ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರತಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಗಳು, ಹೈ-ಸ್ಪೀಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನರ್ಗಳು, ನಿರಂತರ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಪರ್ಕ ಹಾಗೂ ವೇಗದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ರಾಜ್ಯದ ಬಹುಪಾಲು ಗ್ರಾಮೀಣ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಇಂತಹ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆಯಿದೆ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಎಐ ಎಷ್ಟೇ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದರೂ, ಅತ್ಯಂತ ಕಳಪೆಯಾದ, ಗೀಚಿದ ಅಥವಾ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಕೈಬರಹಗಳನ್ನು ನೂರಕ್ಕೆ ನೂರು ಪ್ರತಿಶತ ನಿಖರವಾಗಿ ಓದಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಯಂತ್ರವು ತಪ್ಪು ಗ್ರಹಿಸಿ ಕಡಿಮೆ ಅಂಕ ನೀಡಿದರೆ, ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ.
ಮೂರನೆಯ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಬಾಧಕವೆಂದರೆ ಶಿಕ್ಷಕ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ನಡುವಿನ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬೆಸುಗೆಯ ಕೊರತೆ. ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಅಂಕ ನೀಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲ; ಶಿಕ್ಷಕರು ಉತ್ತರ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ತಿದ್ದುವಾಗ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು ಎಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ, ಅವನ ಆಲೋಚನಾ ಲಹರಿ ಹೇಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡು ಮುಂದಿನ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆತನಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಯಂತ್ರಗಳೇ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿರುವ ಆ 'ಮಾನವೀಯ ಸ್ಪರ್ಶ' ಇಲ್ಲವಾಗಬಹುದು. ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ದೈನಂದಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷಗಳು ಬಂದಾಗ ಸರಿಪಡಿಸಲು ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ವಿಸ್ತೃತವಾದ ತರಬೇತಿಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ, ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಹೊರೆಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದಾದರೆ, ಧಾರವಾಡ ಐಐಟಿ ರೂಪಿಸಿರುವ 'ಡಿಜಿ ಟ್ಯೂಟರ್' ನಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಆಶಾದಾಯಕ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಶಿಕ್ಷಕರ ಹೊರೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಗಾಧ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಇದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕಾದರೆ, ಸರ್ಕಾರವು ಮೊದಲು ಶಾಲೆಗಳ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕು. ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯು ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಒಂದು 'ಪೂರಕ ಸಾಧನ'ವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಎಂದಿಗೂ ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ 'ಪರ್ಯಾಯ'ವಾಗಬಾರದು. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳೆರಡರ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಈ ಯೋಜನೆಯು ರಾಜ್ಯದ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೈಲುಗಲ್ಲಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯ.
ಇಂತಿ, ನಿಮ್ಮ, ಸಿಹಿಜೀವಿ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ.
